Niet iedereen zal de term direct herkennen maar bokalen zijn de meest luxe en vaak grootste sportbekers die worden uitgereikt. Ze worden dan ook vooral uitgereikt tijdens de meest prestigieuze en grootse evenementen aan teams of individuen die uitblinken in hun vakgebied. We kennen bokalen vooral van de sport maar ook in de kunst, de wetenschap en het bedrijfsleven zijn bokalen al lang geen uitzondering meer. Ze zijn vaak schitterend versierd en als organisator moet je vaak een flinke duit neertellen voor een mooi exemplaar. En dat terwijl bokalen juist een heel eenvoudige achtergrond hebben. Altijd al benieuwd geweest naar de oorsprong van deze indrukwekkende trofeeën? Wij ook niet, maar gaandeweg bleek dit een ontzettend interessant onderwerp te zijn. Lees maar!
Het eenvoudige begin van de bokaal
Bokalen worden al duizenden jaren gebruikt door mensen. Zelf al ver voordat er sportwedstrijden georganiseerd werden. Het begin van deze sportprijzen is dan ook vooral praktisch. Ze werden gebruikt voor het bewaren en serveren van drank. Vanwege de unieke bolvorm en de stevige voet is de bokaal qua vorm eeuwenlang nagenoeg onveranderd gebleven. Maar dat geldt niet voor de details. Juist omdat het zo’n populair gebruiksvoorwerp was, werden ze steeds luxer uitgerust en steeds vaker van dure materialen zoals goud of zilver gemaakt. Koningen, ridders en andere hoogwaardigheidsbekleders lieten hun bokalen graveren en probeerden elkaar de loef af te steken in termen van luxe en grootsheid. Zo werden bokalen steeds vaker gezien als beloningen en symbolen van eer dan als eenvoudige drinkbeker.
Van beker tot trofee
Al vanaf de middeleeuwen konden ridders beloond worden met bokalen vanwege hun moed op het slagveld of hun kunde tijdens een steekspel. Maar de echte evolutie van de bokaal tot sporttrofee komt uit de 19e eeuw. Dankzij de herkenbare vorm, en het veelvuldig gebruik van edelmetalen en -stenen door de adel en de kerk, waren bokalen de uitstekende sporttrofee. Hun statige uiterlijk en symmetrische vormen sloegen meteen aan in verschillende sporten zoals tennis, voetbal, cricket en de ruitersport.
Bokalen in de moderne tijd
Nog altijd zijn bokalen populaire sportprijzen die we terugzien bij de grootste toernooien zoals het WK voetbal. De vorm is vaak wel wat moderner geworden maar nog steeds zien we ook de klassieke vorm nog steeds terug bij bijvoorbeeld grote tennistoernooien als Roland Garros. Ook bij amateursporten worden bokalen nog steeds ingezet. Vaak als wisseltrofee die ieder jaar door een andere club gewonnen kan worden. In tegenstelling tot veel moderne sportprijzen worden bokalen vaak niet van kunststof gemaakt. (Edel)metalen en andere kwaliteitsmaterialen zoals marmer voor de voet hebben nog altijd de voorkeur bij de creatie van deze koning onder sportprijzen!
