Een horloge draag je elke dag. Tijdens het handen wassen, een flinke regenbui of misschien zelfs tijdens het zwemmen. Maar hoe weet je eigenlijk of jouw horloge echt waterdicht is? Veel mensen vertrouwen blind op een aanduiding op de wijzerplaat, terwijl waterbestendigheid iets genuanceerder ligt. In dit artikel lees je waar je op moet letten, wat verschillende aanduidingen betekenen en hoe je voorkomt dat vocht jouw uurwerk beschadigt.
Wat betekent waterdicht eigenlijk?
De term waterdicht wordt in de praktijk vaak gebruikt, maar technisch gezien klopt die niet helemaal. Geen enkel horloge is volledig bestand tegen alle vormen van water onder alle omstandigheden. Daarom spreken fabrikanten meestal over waterbestendig.
Op de achterkant van je horloge staat vaak een aanduiding zoals 3 ATM, 5 ATM of 10 ATM. ATM staat voor atmosfeer en geeft aan hoeveel druk het horloge aankan. Hoe hoger het getal, hoe beter het horloge bestand is tegen waterdruk.
Het is belangrijk om te weten dat deze aanduidingen zijn gebaseerd op laboratoriumtests onder statische druk. In het dagelijks gebruik ontstaat vaak extra druk door beweging, bijvoorbeeld bij zwemmen of springen in het water. Daardoor kan een horloge met een beperkte waterbestendigheid alsnog lekkage vertonen.
De betekenis van verschillende aanduidingen
Niet elke waterbestendigheid is geschikt voor dezelfde activiteiten. Hieronder vind je een overzicht van wat je ongeveer kunt verwachten bij verschillende classificaties:
- 3 ATM of 30 meter: bestand tegen spatwater en regen, maar niet geschikt om mee te zwemmen
- 5 ATM of 50 meter: geschikt voor douchen en oppervlakkig zwemmen
- 10 ATM of 100 meter of meer: geschikt voor zwemmen, snorkelen en soms duiken
Let op dat warm water, zoals onder de douche of in een sauna, extra risico met zich meebrengt. Warmte kan pakkingen laten uitzetten of juist krimpen, waardoor de afdichting minder goed werkt.
Hoe controleer je of jouw horloge waterbestendig is?
Kijk op de kast en in de handleiding
De eerste stap is simpel. Controleer de achterkant van de horlogekast. Daar staat meestal de waterbestendigheid vermeld. Heb je de handleiding nog, dan vind je daarin vaak een uitgebreidere toelichting over wat wel en niet is toegestaan.
Zie je helemaal geen aanduiding? Dan is het verstandig om aan te nemen dat het horloge niet waterbestendig is.
Let op de kroon en drukknoppen
De kroon is een kwetsbaar onderdeel. Bij sommige sporthorloges is de kroon schroefbaar. Dat betekent dat je deze eerst moet losdraaien voordat je de tijd kunt instellen. Schroef je de kroon weer stevig vast, dan zorgt dit voor een betere afdichting.
Drukknoppen bij chronografen kunnen ook een risico vormen. Bij veel modellen mag je deze niet onder water gebruiken, tenzij expliciet vermeld staat dat dit veilig is.
Een open of loszittende kroon is een van de meest voorkomende oorzaken van waterschade.
Wanneer is een horloge niet meer waterdicht?
Zelfs als jouw horloge oorspronkelijk waterbestendig was, betekent dat niet dat dit altijd zo blijft. De waterdichtheid hangt af van rubberen pakkingen die na verloop van tijd slijten of uitdrogen.
Factoren die invloed hebben op de waterdichtheid zijn onder andere:
- Temperatuurschommelingen
- Veroudering van pakkingen
- Stoten of vallen
- Het openen van de kast voor bijvoorbeeld een batterijwissel
Zodra een horloge wordt geopend, wordt de originele afdichting verbroken. Gelukkig kun je een horloge na openen ook weer waterdicht laten maken. Een professionele horlogemaker vervangt dan de pakkingen en test het horloge opnieuw op waterbestendigheid met speciale apparatuur.
Laat je horloge daarom altijd controleren als het is geopend, zeker wanneer je het in contact met water wilt blijven gebruiken.
Hoe kun je waterdichtheid laten testen?
Twijfel je over de staat van je horloge? Dan kun je het laten testen bij een juwelier of horlogemaker. Zij beschikken over druktestapparatuur waarmee gecontroleerd wordt of de kast nog volledig afgesloten is.
Er bestaan droge en natte tests. Bij een droge test wordt het horloge in een drukcabine geplaatst zonder dat het daadwerkelijk nat wordt. Bij een natte test wordt gekeken of er luchtbelletjes ontstaan wanneer het horloge onder druk in water wordt gebracht. Beide methodes geven snel duidelijkheid over eventuele lekkage.
Het is verstandig om een waterbestendig horloge eens per jaar te laten controleren, vooral als je het regelmatig tijdens het zwemmen draagt.
Wat moet je doen bij vocht in je horloge?
Zie je condens onder het glas of merk je dat het uurwerk niet meer goed loopt? Dan is er waarschijnlijk vocht binnengedrongen. Wacht in dat geval niet te lang. Vocht kan roest veroorzaken op de kleine metalen onderdelen in het uurwerk, wat blijvende schade kan opleveren.
Breng het horloge zo snel mogelijk naar een specialist. Hoe sneller het wordt geopend en gedroogd, hoe groter de kans dat ernstige schade wordt voorkomen.
Een klein beetje condens kan al voldoende zijn om op termijn grote problemen te veroorzaken.
Slim omgaan met water en je horloge
Ook met een hoge waterbestendigheid is voorzichtigheid verstandig. Spoel je horloge na contact met zout water altijd af met schoon kraanwater. Zout kan namelijk corrosie veroorzaken. Vermijd daarnaast zeepresten en chemische middelen, omdat deze de pakkingen kunnen aantasten.
Draag je een leren band? Houd er rekening mee dat leer slecht tegen water kan, zelfs als de horlogekast zelf goed bestand is tegen vocht.
Regelmatig onderhoud verlengt de levensduur
Een goed onderhouden horloge gaat jaren mee. Regelmatig onderhoud, het vervangen van pakkingen en het testen van de waterdichtheid zorgen ervoor dat je met een gerust hart van je horloge kunt blijven genieten.
Waterbestendigheid is geen blijvende garantie, maar een eigenschap die onderhoud vraagt. Door bewust om te gaan met water en tijdig controles uit te laten voeren, voorkom je onverwachte schade en blijft jouw horloge betrouwbaar functioneren, zowel op het droge als tijdens een frisse duik.
